Święto Ofiarowania Pańskiego kończy w Kościele okres śpiewania kolęd

Święto Ofiarowania Pańskiego wprowadził w Kościele w 492 r. papież św. Gelazy. Nawiązuje ono do biblijnego wydarzenia ofiarowania Jezusa w świątyni w Jerozolimie i dokonania przez Matkę Bożą obrzędu oczyszczenia. Obchodzone jest czterdziestego dnia po Bożym Narodzeniu. Dwa wieki później pojawiło się również w Kościele Zachodnim. Z kolei w Kościele Wschodnim należy do dwunastu najważniejszych świąt.

Nazwa święta wywodzi się od dwóch terminów greckich: „Hypapante” oraz „Heorte tou Katharismou”, co oznacza „święto spotkania” i „oczyszczenia”. Na pamiątkę ocalenia pierworodnych synów Izraela podczas niewoli egipskiej każdy pierworodny syn u żydów był uważany za własność Boga. Zgodnie z prawem mojżeszowym czterdziestego dnia po urodzeniu należało go zanieść do świątyni w Jerozolimie, a następnie wykupić za symboliczną opłatą 5 szekli. Z tym obrzędem łączyła się także ceremonia oczyszczenia matki dziecka. Kobieta była zobowiązana złożyć ofiarę z baranka, a w przypadku ubóstwa – ofiarę z dwóch synogarlic lub gołębi.

Nazwa świec „gromnice” pochodzi od staropolskiego przymiotnika „gromny” – grzmiący. Gromnica była pierwszym przedwiosennym świętem poświęconym starosłowiańskiemu bogu Perunowi. Nazywano je inaczej Świętem Peruna. 2 lutego modlono się o urodzaj i nadejście wiosny. Po przyjęciu chrztu na ziemiach

[ZT]7938[/ZT]

polskich święto znalazło swój wyraz w kalendarzu chrześcijańskim pod nazwą Matki Bożej Gromnicznej. Obchodom towarzyszy ceremonia poświęcenia przyniesionych przez wiernych świec, których płomień symbolizuje Jezusa Chrystusa. Jest to nawiązanie do postawy starca Symeona, który – jak podaje Ewangelia – wziął na ręce Jezusa i wypowiedział słowa: „Światłość na oświecenie pogan i na chwałę Izraela”.

Wierzono, że poświęcona świeca – gromnica – będzie chronić dom od gromu, w związku z tym w czasie burzy zapalano świece i stawiano je w oknie, modląc się o oddalenie piorunów. Gromnicę wręczano również konającym, aby ochronić ich przed napaścią złych duchów.

W Polsce święto kończy okres śpiewania kolęd, trzymania w świątyniach żłóbków i choinek. Liturgicznie okres Bożego Narodzenia zamyka święto Chrztu Pańskiego, które w tym roku obchodzono 12 stycznia.

Zgodnie z decyzją papieża Jana Pawła II od 1997 r. tego dnia obchodzony jest Światowy Dzień Życia Konsekrowanego. W kraju i za granicą pracuje 10,1 tys. polskich zakonników, w tym 7064 w kraju, a ponad 2600 poza granicami państwa. 480 młodych mężczyzn jest w trakcie formacji wstępnej, a więc w nowicjatach lub po ślubach czasowych. Najliczniejszymi okazali się franciszkanie (835), salezjanie (773), franciszkanie konwentualni, czyli kapucyni (532), oraz jezuici (417).

[ZT]26327[/ZT]

„Konsekrowani pokazują swoim życiem, że każdy człowiek jest umiłowanym dzieckiem Boga, że każdy jest ważny, jedyny i niepowtarzalny. (...) Dają poczucie bezpieczeństwa, zwłaszcza tam, gdzie są podziały i trudności; tam, gdzie rozlega się wołanie o miłość” – napisał bp Jacek Kiciński, przewodniczący Komisji KEP ds. Instytutów Życia Konsekrowanego i Stowarzyszeń Życia Apostolskiego.

Dominikanin o. Tomasz Nowak, duszpasterz lednicki, w rozmowie z PAP przyznał, że „z ludzkiej perspektywy życie radami ewangelicznymi, a więc ślubem czystości, ubóstwa i posłuszeństwa, zawsze będzie niewykonalne”.

– Jeżeli jednak Bóg powołuje nas na taką drogę, to daje nam także łaski, aby nią podążać. Owszem, bywają chwile łatwiejsze i trudniejsze, ale człowiek zna kierunek i nie idzie sam. Idziemy razem z Chrystusem – powiedział zakonnik.

Zaznaczył, że pójście drogą życia konsekrowanego to odpowiedzenie miłością Bogu na Jego miłość.

– Dla mnie osobiście to bycie dla innych znakiem miłości Jezusa – wyznał o. Nowak.

Według danych Konferencji Wyższych Przełożonych Żeńskich Zgromadzeń Zakonnych z 31 grudnia 2025 r. w kraju są 16 644 zakonnice. Z tego 15 004 siostry pracują w Polsce, w tym jest 14 600 profesek wieczystych, 291 profesek czasowych, 63 nowicjuszki i 50 postulantek. Poza granicami pracuje 1640 sióstr z Polski, w tym 444 na misjach, 250 na Wschodzie i 946 w innych krajach. Najliczniejszym żeńskim zgromadzeniem były służebniczki NMP (starowiejskie) – 773, nazaretanki (631) i elżbietanki (598 sióstr).

W Polsce jest 1130 mniszek. Średnia ich wieku w 2025 r. wyniosła 58,6 lat. Oprócz tego ok. tysiąc osób gromadzą w Polsce instytuty świeckie, ok. 900 osób wybrało zaś indywidualną formę życia konsekrowanego – są to dziewice konsekrowane, wdowy i pustelnicy.

Taca z 2 lutego przeznaczona jest na utrzymanie mnichów i mniszek klauzurowych, czyli odseparowanych od świata zewnętrznego, poświęcających życie pracy i kontemplacji.

[ZT]26338[/ZT]

(PAP)